سید جواد روشن: همواره تئاتر ما از مشكل كمبود سالن رنج برده است و سال‌هاست كه صحبت از ساخت سالن‌هاي جديد است.
مسئله ساخت سالن و مشكلات پيش روي آن خود مجال ديگري را مي‌طلبد ولي هدف از اين يادداشت اشاره به مشكل ديگر در ساخت و ساز هاست و آن نه براي اجرا بلكه براي تمرين است.
هر نمايش براي اينكه به روي صحنه برود نيازمند تمرين است. تمريني كه بسته به نوع و جنس كار از يك تا چند ماه زمان نياز دارد. همچنين يك نمايش بايد در شرايط مناسبي از لحاظ امكانات رفاهي و فني تمرين و توليد شود و نمي‌توان در منزل و يا محل كار يا در هر شرايطي كار كرد.
متاسفانه درحال حاضر پلاتوهاي تمرين اداره تئاتر مهمترين فضاي تمرين تئاتر در تهران هستند آن هم پلاتوهايي كه از استاندارد لازم و ايمني کافی برخوردار نيستند و البته بايد شاكر بود كه اداره تئاتر وجود دارد و مشكل خريد و تعطيلي آن برطرف شد.
در طي اين سالها نه تنها سالن اجراي تئاتر ساخته نشد ( به جزء تماشاخانه ایرانشهر که همین چندی پیش افتاح شد) بلكه پلاتوي تمريني نيز ساخته نشد.البته اين بدان معني نيست كه هيچ اقدامي انجام نشده است بلكه تلاش‌هاي صورت گرفته بي تاثير و يا كم تاثير بوده است .در تئاتر شهر بعد از ساخت كارگاه نمايش و جابجايي آرشيو لباس ، يك پلاتوي تمرين نيز ساخته شد و يا در مقطعي چند پلاتوي تمرين در بام تئاتر شهر ساخته شد ولي با آغاز بازسازي تئاتر شهر پلاتوهاي بام كه به بخش‌هاي اداري از قبيل انبار،آرشيو لباس و... تبديل شده بود تخريب شد و با تبديل سالن شماره 2 تئاتر شهر به سالن كنفرانس اين سالن نيز از ليست مكان‌هاي اجرا و تمرين خارج شد و درعمل چيزي به ظرفيت موجود اضافه نشد.از طرفي با توجه به وجود جشنواره‌هاي مختلف اين مشكل چند برابر شده است و با تمديد ساعت كار اداره تئاتر نيز اين مشكل بر طرف نشده است.
در زمان برگزاري چند جشنواره معمولا اين مشكل به شدت جلوه می کند و اكثر گروهاي شركت كننده در اين جشنواره‌ها از نبود و كمبود مکان و زمان تمرين گله می کنند. معمولا سياست‌هاي ستاد برگزاري اين جشنواره‌ها مثل تئاتر بانوان نیز برای استفاده از پتانسيل‌هاي ديگر مثل فرهنگسراها و سالنهاي موجود سطح شهر كارساز نمی شود .
درحال حاظر نيز با پیش رو بودن جشنواره های ماه ، فجر ، رضوی ، عاشورائیان ، بانوان و.... اين مشكل وجود دارد .
به نظر می رسد این مشكل از چند منظر قابل توجه و بررسي است :
اول: عرضه و تقاضا به هيچ عنوان هماهنگ نيست و يك نظام مديرتي واحد نيز براي ساماندهي اين مشكل وجود ندارد تا حدودي با توجه به ظرفيت موجود برنامه ريزي كرد. از طرفي اگر به بهانه نداشتن محل تمرين به بسياري از اين تقاضاها پاسخ داده نشود خود مشكل ديگري را به وجود خواهد آورد.
دوم: اكثر گروها به خاطر مسائل مختلف خصوصا براي تامين هزينه‌هايشان مجبورهستند درساعات اداري كار ديگري انجام دهند براي همين اكثر تقاضاهاي تمرين در بعد ازظهر است كه باعث بروز ترافيك كاري براي اداره تئاتر شده است و سالن ها ي اجرا نيز به خاطر تقارن با زمان اجرا امكان سرويس دهي به گروه‌ها در آن ساعات را ندارند.
سوم:همان طور كه تماشاگران عادت كرده اند تئاتر را در تئاتر شهر ببينند گروه‌ها نيز تمايل بيشتري دارند تا در تئاترشهر و يا اداره تئاتر تمرين كنند. اگر به اين ظرفيت ، تالار محراب ، سنگلج ،تالار مولوي و تماشاخانه مهر حوزه هنري را نيز اضافه كنيم باز هم جوابگوي تقاضاي موجود نيست.البته گروه هاي تئاتري مسائل ديگري مثل دوري از مركز شهر و نداشتن شرايط مناسب را از ديگر دلايل استفاده نكردن از سالن هاي ديگر مانند فرهنگسراها مي دانند.
با توجه به شرايط موجود بايد علاوه بر اقدام براي ساخت پلاتوهاي تمرين كه به شدت مورد نيازاست سعي كرد زمينه مناسب را براي استفاده از ديگر پتانسيل هاي موجود فراهم كرد و با يك برنامه ريزي مناسب گروه‌ها را به استفاده از امكانات ديگر تشويق كرد. از طرفي آيا وقتي شرايط براي اجراي عموم نمايش ها فراهم نيست و در اين زمينه نيز مشكل كمبود سالن وجود دارد آيا برگزاري جشنواره هاي گوناگون به صلاح است؟ قرار است حدود 150 تا 200 گروه نمايشي براي چند اجرا تمرين كنند؟ چه كسي پاسخگوي اين هزينه هاي مادي و معنوي خواهد بود؟